Bugun...


Adnan Güllü

facebook-paylas
İKİLEME
Tarih: 08-01-2019 20:49:00 Güncelleme: 08-01-2019 20:49:00


“Tarih bilgisi tüm insanlığın hafızasıdır. Tarih bilinci artıkça insanlığın bilgi ve becerisi, deney birikimi artarak dağarcığı da dolar”

Tarihin tavanarasında bulduğum ve pek az bilinen Osmanlılara ait iki bilgiyi kapsayan konuları meraklısı olan okuyuculara sunuyorum…

KAYMAKAM VEKALETEN YÖNETİCİ

“Kaim- makam” (makamda duran) yetkileri üstlenen vekil demektir. Osmanlı Devleti’nde, sadrazam sefere gittiğinde, dönüşüne kadar payitaht İstanbul’da, SADARET KAYMAKAMI unvanıyla bir vezir kendisine vekalet ederdi. Aynı sırada padişahta da Edirne ‘de ise bir başka vezir sadrazamın ikinci vekili olarak ve RİKAP KAYMAKAM unvanıyla padişahın yanında bulunur; payitahttakine İSTANBUL KAYMAKAMI denirdi. Tanzimat döneminde taşra yönetiminde düzenlemelere gidilirken vilayet ve sancakların, kaza denen bölgeleri, konumlarına göre kaza kaymakamlığı ve nahiye müdürlüğü olarak örgütlendiğinde, kazayı vilayet valisinin vekili sıfatıyla yöneten mülkiye amirlerine KAYMAKAM dendiği gibi orduda da binbaşılıkla miralay(albay) arasında ki rütbeye de KAYMAKAM denildi.

Cumhuriyet’in ilk yıllarında bir ara, vali karşılığı İLBAY, kaymakam yerine İLÇEBAY, sözcükleri benimsendi. Ancak bunlar ve SAYLAV (Milletvekili), ŞARBAY (Belediye Başkanı)  KAMUTAY ( Büyük Millet Meclisi)  gibi birçok Türkçe karşılık yasallaşamadı. Askeri rütbe kaymakam yerine ise yarbay öngörüldü.

Sonuç: Günümüzde de İl ve İlçe yöneticilerimiz Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre ama Osmanlı Devletinden kalma vali, kaymakam sanlarıyla görev yapıyorlar.

FESİN İÇİNDE Kİ KAFA KÂĞIDI

Tezkire-i Osmaniye

Osmanlı Devleti uyruklarına verilen 24x35 cm boyutlarında tek yaprak kimlik belgeleri, 1863’te yapılan tahrir-i nüfus (genel nüfus sayımı) sonrasında verilmeye başlandı. Halk arasında nüfus tezkeresi, nüfus kağıdı, çoğunca da kafa kağıdı denen bu belgenin ön yüzünde, bezemeli bir çerçeve içinde matbu olarak üstte padişahın tuğrası ve “DEVLET-İ ALİYYE-İ OSMANİYE TEZKİRESİDİR” başlığı, alt köşede “NEZARET-İ UMUR-I DAHİLİYE” (İçişleri Bakanlığı) mührü vardı. Tezkirede, kişinin isim ve şöhreti, baba ve ana adları, doğum yeri, tarihi, dini, mesleği, evli olup olmadığı, boyu, göz rengi, nüfus kütüğü, Osmanlı uyruğu olduğuna ilişkin kayıtla,  bir kuruşluk pul, mühür ve tarih; arka sayfada ise diğer bölümler vardı. Tezkirelere “kafa kağıdı” denmesi, erkeklerin bu belgeyi sekize katlayıp feslerin içinde ki kesede taşımalarındandı. Böylece Osmanlılığın simgesi olan, fesle uyrukluk belgesi tezkire daima bir arada bulundurulur; kontrollerde “Kafa kağıdını çıkar!” dendiğinde, tezkire göstermeyen karakola götürülürdü.

Adnan GÜLLÜ Tarih Araştırmacısı Eğitimci - Yazar



Bu yazı 449 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
GAZETEMİZ

HABER ARŞİVİ
HABER ARA
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Medipol Başakşehir 26 17 2 7 41 13 58 +28
2 Galatasaray 26 15 4 7 55 27 52 +28
3 Beşiktaş 26 13 5 8 51 34 47 +17
4 Trabzonspor 26 12 7 7 45 36 43 +9
5 Yeni Malatyaspor 26 10 9 7 37 33 37 +4
6 Atiker Konyaspor 26 8 7 11 32 30 35 +2
7 Antalyaspor 26 10 11 5 29 41 35 -12
8 Çaykur Rizespor 26 8 8 10 37 33 34 +4
9 Sivasspor 26 9 10 7 38 39 34 -1
10 Kasımpaşa 26 10 12 4 44 48 34 -4
11 Alanyaspor 26 10 12 4 28 33 34 -5
12 Kayserispor 26 8 9 9 24 34 33 -10
13 Fenerbahçe 26 7 9 10 32 37 31 -5
14 MKE Ankaragücü 26 9 13 4 27 41 31 -14
15 Bursaspor 26 5 8 13 24 31 28 -7
16 Göztepe 26 8 15 3 26 34 27 -8
17 BB Erzurumspor 26 4 12 10 26 35 22 -9
18 Akhisarspor 26 5 15 6 27 44 21 -17
Takım O G M B A Y P AV
1 Gençlerbirliği 12 9 2 1 22 7 28
2 Ümraniyespor 14 9 4 1 22 12 28
3 Denizlispor 13 8 2 3 24 9 27
4 Altınordu 13 7 2 4 24 9 25
5 Hatayspor 13 6 2 5 20 8 23
6 Balıkesirspor Baltok 12 7 3 2 16 11 23
7 Adana Demirspor 13 6 3 4 21 11 22
8 Osmanlıspor FK 14 7 6 1 17 14 22
9 Gazişehir Gaziantep FK 13 6 4 3 19 10 21
10 Eskişehirspor 14 5 3 6 17 17 21
11 Boluspor 13 5 4 4 16 12 19
12 Altay 13 5 5 3 16 12 18
13 İstanbulspor 12 5 4 3 19 20 18
14 Giresunspor 13 4 6 3 15 17 15
15 Adanaspor 13 3 5 5 16 15 14
16 Afjet Afyonspor 13 3 6 4 16 23 13
17 Elazığspor 13 2 8 3 13 21 9
18 Kardemir Karabükspor 13 0 11 2 6 32 2
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 14 11 1 2 37 10 35
2 Fatih Karagümrük 14 10 2 2 27 12 32
3 Tuzlaspor 14 10 3 1 33 9 31
4 Menemen Belediyespor 14 9 1 4 30 15 31
5 Sivas Belediyespor 14 7 3 4 23 17 25
6 Bandırmaspor 13 7 4 2 18 12 23
7 Etimesgut Belediyespor 14 6 3 5 18 13 23
8 Şanlıurfaspor 13 6 3 4 18 12 22
9 Kahramanmaraşspor 14 6 5 3 15 15 21
10 Kırklarelispor 14 5 4 5 17 15 20
11 Tarsus İdman Yurdu 13 5 4 4 22 23 19
12 Pendikspor 13 4 3 6 18 16 18
13 Bak Spor 13 4 3 6 15 17 18
14 Zonguldak Kömürspor 13 4 4 5 11 12 17
15 Fethiyespor 14 3 4 7 11 15 16
16 Tokatspor 14 4 8 2 13 17 14
17 Konya Anadolu Selçukspor 13 2 5 6 18 28 12
18 Darıca Gençlerbirliği 14 3 8 3 12 24 12
Takım O G M B A Y P AV
1 Nazilli Belediyespor 13 9 0 4 27 11 31
2 Hekimoğlu Trabzon 13 8 1 4 21 7 28
3 Nevşehir Belediyespor 13 7 1 5 28 13 26
4 Tire 1922 13 6 0 7 18 8 25
5 Şile Yıldızspor 12 7 3 2 30 16 23
6 Karaköprü Belediyespor 13 7 4 2 23 14 23
7 Ergene Velimeşe 13 6 4 3 18 12 21
8 Silivrispor 13 5 4 4 14 9 19
9 Artvin Hopaspor 13 4 2 7 11 7 19
10 Yomraspor 13 4 2 7 15 12 19
11 Kozan Belediyespor 13 4 2 7 13 11 19
12 Erzin Belediyespor 13 4 3 6 19 14 18
13 Batman Petrolspor 12 5 4 3 12 14 18
14 Gebzespor 13 4 4 5 14 11 17
15 Büyükçekmece Tepecikspor 13 5 6 2 14 15 17
16 Erbaaspor 12 4 4 4 16 11 16
17 Körfez Spor Kulübü 13 1 9 3 8 28 6
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 05/04/2019 Trabzonspor vs Antalyaspor
 06/04/2019 Alanyaspor vs Bursaspor
 06/04/2019 Sivasspor vs Kayserispor
 06/04/2019 Galatasaray vs Yeni Malatyaspor
 07/04/2019 Kasımpaşa vs BB Erzurumspor
 07/04/2019 Göztepe vs Akhisarspor
 07/04/2019 MKE Ankaragücü vs Fenerbahçe
 07/04/2019 Medipol Başakşehir vs Atiker Konyaspor
 08/04/2019 Çaykur Rizespor vs Beşiktaş
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 02/04/2019 Altınordu vs Osmanlıspor FK
 02/04/2019 Kardemir Karabükspor vs Adanaspor
 02/04/2019 Gençlerbirliği vs Boluspor
 02/04/2019 İstanbulspor vs Eskişehirspor
 03/04/2019 Balıkesirspor Baltok vs Giresunspor
 03/04/2019 Gazişehir Gaziantep FK vs Afjet Afyonspor
 03/04/2019 Hatayspor vs Elazığspor
 03/04/2019 Denizlispor vs Altay
 06/04/2019 Boluspor vs Kardemir Karabükspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 24/03/2019 Sivas Belediyespor vs Kahramanmaraşspor
 24/03/2019 Şanlıurfaspor vs Tarsus İdman Yurdu
 24/03/2019 Bak Spor vs Menemen Belediyespor
 24/03/2019 Bandırmaspor vs Anadolu Selçukspor
 24/03/2019 Kırklarelispor vs Tuzlaspor
 24/03/2019 Pendikspor vs Fatih Karagümrük
 24/03/2019 Zonguldak Kömürspor vs Fethiyespor
 03/04/2019 Tokatspor vs Manisa BBSK
 03/04/2019 Anadolu Selçukspor vs Şanlıurfaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 24/03/2019 Batman Petrolspor vs Erzin Belediyespor
 24/03/2019 Erbaaspor vs Artvin Hopaspor
 24/03/2019 Ergene Velimeşe vs Kozan Belediyespor
 24/03/2019 Gebzespor vs Tire 1922
 24/03/2019 Silivrispor vs Nevşehir Belediyespor
 24/03/2019 Şile Yıldızspor vs Nazilli Belediyespor
 03/04/2019 Körfez Spor Kulübü vs Batman Petrolspor
 03/04/2019 Artvin Hopaspor vs Şile Yıldızspor
resmi ilanlar

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI